Người Nam, sao không gọi bánh da heo mà lại là bánh da lợn?
Người Bắc, sao khi nấu xôi vò phải rời từng hạt nếp để rồi khi ăn lại nắm lại thành nắm?
Người Trung, ăn nói dỏ dẹ mà khi làm bánh bèo thì phải đổ dầy dặn trong chén? Trong khi người Nam ăn to nói lớn thì lại chiếc bánh bèo trong Nam mỏng manh nhỏ nhắn trông yếu đuối dường ấy?
Tôi không biết tại sao, chỉ biết bánh bèo nhà tôi ngày nhỏ cũng đổ trong những cái chén sành thô dùng ăn cơm trong gia đình bình dân mà người thời đó thường gọi là chén đá (có lẽ để phân biệt với chén kiểu chăng?) và má tôi cũng là người Huế!
Hồi tôi còn nhỏ, nhỏ lắm nhưng cũng đủ lớn để nhớ những buổi má tôi đổ bánh bèo cho lũ con ăn! Nhà tôi lúc đó còn là căn nhà tường xi măng gác gỗ; má tôi bày lò xửng ngay dựới dạ cầu thang để đổ. Cái cầu thang này, vốn là 1 cầu thang gỗ nhưng bên dưới những bậc thang có lưng ván đóng kín để trẻ nhỏ khỏi lọt chân khi leo lầu. Bên dưới má tôi hay bày lò nướng than mỗi khi nướng bánh bông đá là món bánh ngọt duy nhất má tôi biết làm, hay bày nồi nước sôi trên đặt xửng nước sôi để hấp các loại bánh. Hồi nhỏ tôi không hiểu và cũng không thắc mắc sao má tôi lại chọn góc đó để bày lò mà không bày trên bếp, bây giờ lớn lên tôi hiểu đó là góc ngặt mà bọn trẻ tụi tôi không thể chạy giỡn vì dễ bị đụng đầu vô tấm lưng dốc dốc của cầu thang! Má tôi đặt nồi nước sôi hay lò nướng than nơi góc đó là chủ ý giữ an toàn cho đàn con nhỏ!
Nhà tôi, mỗi khi má tôi bày ra đổ bánh bèo là như ngày hội: đàn con đông cộng thêm mấy bà vú trong nhà thêm vài người quen thân với ba má tôi trong xóm đủ để bà ngoại phải đi chợ xách thêm vài chục chén về đổ mới đủ. Lần nào cũng vậy, mỗi khi đổ bánh bèo là phải mua thêm chén vì loại chén đá thô này rất dòn, dể bị bọn nhỏ tụi tôi làm chén bể, chén mẻ hao hớt lần sau mỗi lần đổ bánh! Chén, khu chợ Cầu Muối gần nhà tôi bán rất rẻ, từng chục chén được cột lại bằng sợi dây gai,, tôi thích hình ảnh bà nội trợ đi chợ mua chén thời đó: tay xách giỏ đựng thức ăn tay kia cầm lủng lẳng xâu chén!
Bột, tối hôm trước bà ngoại đã vút sẵn gạo, ngày hôm sau mang qua nhà bà Tư vú tôi để xay nhờ bằng cối đá. Tôi là đứa duy nhất được đu trên càng cối để xay vì là đứa "nằm vùng" ngay trong nhà vú Tư (tôi ăn ngủ trong nhà bà vú, chạy đi chây về giữa hai nhà!).
Nhưn, má tôi đã chưng một nồi nhưn tôm bự tú hụ! Nhưn tôm nhà tôi lúc nào cũng trội vì là tôm lứa nhà vựa mang về, nhà thường ít khi chưng được nồi nhưn "deluxe" như vậy! Bạn nhớ không? nhà ba má tôi là nhà vựa cá biển mà!
Xong! Bà ngoại và má tôi thay phiên ngồi bếp; người đổ bánh người xếp chén luân phiên! Nước bốc hơi ngfhi ngút, tiếng chén khua dòn dã, tiếng bọn con nít tụi tôi cãi nhau chí choé dành giựt những bậc thang gần chót để bưng chén ngồi ăn khỏi phải leo lên cao. Bánh bèo chén ăn đúng điệu phải xắn bằng những con dao tre, những con dao này má tôi đã ngâm trước trong một thau nước nhưng tụi tôi chỉ thích xắn bánh bằng những cái muổng cà phê nhôm đơn giản: vừa không bị rớt bánh vừa khỏi bị xóc dầm tre!
Bây giờ, mỗi khi bày chén để đổ bánh tôi lại thắc mắc: bánh bèo má tôi đổ theo kiểu Trung, dầy dặn lại ăn với nhưn tôm bằm nhỏ chưng sệt sệt đỏ au màu gạch! còn ba tôi là người Nam, sao cũng chỉ thấy ba tôi ăn bánh bèo như thế này? Tôi nhớ chưa từng thấy ba tôi ăn bánh bèo miền Nam, loại bánh nhỏ có nhưn đậu xanh và tôm chấy! Ba tôi mất rồi, tôi tiếc không hỏi ba tôi! Có lẽ cơm nhà quà vợ, ngon vì miếng ăn do tay vợ nhà săn sóc thêm vui vì tiếng cười nói cãi nhau của bầy con tuy ồn nhưng làm sinh động cả căn nhà?
Không có nhận xét nào:
Đăng nhận xét